Συναγερμός στην Ουάσιγκτον: Ρήγμα στο Κογκρέσο για τα F-35 στην Τουρκία

Ισχυρές αντιδράσεις καταγράφονται στο αμερικανικό Κογκρέσο μετά τις δηλώσεις του Αμερικανού πρέσβη στην Τουρκία Τομ Μπάρακ, ο οποίος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επανένταξης της Άγκυρας στο πρόγραμμα των μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35 Lightning II.

Η παρέμβαση Μπάρακ έχει προκαλέσει βαθιά ανησυχία σε κύκλους του Κογκρέσου, με Αμερικανούς βουλευτές και γερουσιαστές να θεωρούν ότι τέτοιες τοποθετήσεις υπονομεύουν τη συνοχή της αμερικανικής στρατηγικής απέναντι στην Τουρκία και στέλνουν επικίνδυνα μηνύματα σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ομάδα μελών του Κογκρέσου ετοιμάζει επιστολή προς τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ζητώντας εξηγήσεις για τις δηλώσεις του Αμερικανού πρέσβη και προειδοποιώντας ότι οποιαδήποτε συζήτηση περί επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35 συνιστά σοβαρή γεωπολιτική υποχώρηση της Ουάσιγκτον απέναντι στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Το βαθύτερο πρόβλημα: Οι S-400 και η κρίση εμπιστοσύνης

Η Τουρκία αποβλήθηκε από το πρόγραμμα F-35 το 2019 μετά την αγορά του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400 Triumph, με τις ΗΠΑ να θεωρούν ότι η συνύπαρξη των S-400 με τα F-35 δημιουργεί κίνδυνο διαρροής κρίσιμης τεχνολογίας stealth στη Ρωσία.

Για το αμερικανικό Κογκρέσο, το ζήτημα δεν ήταν ποτέ μόνο τεχνικό.

Ήταν βαθιά πολιτικό και στρατηγικό.

Η αγορά των S-400 θεωρήθηκε από μεγάλο μέρος του αμερικανικού πολιτικού συστήματος ως ευθεία αμφισβήτηση της συνοχής του ΝΑΤΟ και ως ένδειξη ότι η Άγκυρα επιδιώκει να ισορροπεί μεταξύ Δύσης και Μόσχας.

Γι’ αυτό και οι δηλώσεις Μπάρακ αντιμετωπίζονται τώρα ως πιθανή μετατόπιση της αμερικανικής στάσης χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική αλλαγή της τουρκικής συμπεριφοράς.

«Οι δηλώσεις αυτές εγείρουν σοβαρές ανησυχίες για την αμερικανική διπλωματία και την περιφερειακή ασφάλεια», αναφέρεται, σύμφωνα με πληροφορίες, στο σχέδιο επιστολής που ετοιμάζεται στο Κογκρέσο.

Η Ανατολική Μεσόγειος στο επίκεντρο

Η συζήτηση για τα F-35 αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα λόγω των εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο.

Η πιθανή επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα:

• θα άλλαζε τις αεροπορικές ισορροπίες στην περιοχή,
• θα επηρέαζε άμεσα την ελληνική στρατηγική αποτροπής,
• και θα δημιουργούσε νέες πιέσεις στις σχέσεις ΗΠΑ – Ελλάδας – Κύπρου.

Η Ελλάδα έχει επενδύσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια στην αμυντική της συνεργασία με τις ΗΠΑ και θεωρείται πλέον βασικός πυλώνας σταθερότητας για τη δυτική στρατηγική στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ταυτόχρονα, η Άγκυρα συνεχίζει:

• τις αμφισβητήσεις στο Αιγαίο,
• τις πιέσεις γύρω από τις «γκρίζες ζώνες»,
• και τη στρατηγική της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, αρκετοί Αμερικανοί νομοθέτες θεωρούν ότι η επανένταξη της Τουρκίας στα F-35 χωρίς σαφείς όρους θα μπορούσε να εκληφθεί ως μήνυμα αδυναμίας της Ουάσιγκτον απέναντι στον τουρκικό αναθεωρητισμό.

Η μάχη μέσα στην Ουάσιγκτον

Το παρασκήνιο αποκαλύπτει και κάτι βαθύτερο:

Στο εσωτερικό της αμερικανικής διοίκησης εξελίσσεται σύγκρουση ανάμεσα:

• σε όσους θεωρούν ότι η Τουρκία πρέπει να «κρατηθεί» εντός δυτικού στρατοπέδου πάση θυσία,
• και σε όσους υποστηρίζουν ότι η Άγκυρα χρησιμοποιεί τη γεωπολιτική της θέση για να αποσπά συνεχώς στρατηγικά ανταλλάγματα.

Η παρέμβαση Μπάρακ φαίνεται να εντάσσεται στην πρώτη σχολή σκέψης.

Όμως το Κογκρέσο, παραδοσιακά πιο σκληρό απέναντι στην Τουρκία, δείχνει αποφασισμένο να μπλοκάρει οποιαδήποτε διαδικασία επαναπροσέγγισης χωρίς ουσιαστικές δεσμεύσεις από την Άγκυρα.

Και αυτό σημαίνει ότι το ζήτημα των F-35 μπορεί να εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες γεωπολιτικές συγκρούσεις Ουάσιγκτον – Άγκυρας τους επόμενους μήνες.

Πηγή: pagenews.gr