Citi: Η Ευρωζώνη πρέπει να χαλαρώσει κι άλλο τη δημοσιονομική πολιτική λόγω ενέργειας

Το νέο ενεργειακό σοκ που προκαλεί η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή αλλάζει ξανά τις οικονομικές ισορροπίες στην Ευρωζώνη, με τη Citigroup να προειδοποιεί ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα χρειαστεί να χαλαρώσουν ακόμη περισσότερο τη δημοσιονομική τους πολιτική για να περιορίσουν τις επιπτώσεις από την εκτίναξη των τιμών της ενέργειας.

Σύμφωνα με την αμερικανική τράπεζα, το 2026 υποτίθεται ότι θα ήταν η χρονιά κατά την οποία η Ευρωζώνη θα επέστρεφε σε πιο επεκτατική δημοσιονομική πολιτική, αφήνοντας πίσω τα χρόνια της πίεσης που ακολούθησαν το ενεργειακό σοκ του 2022. Ωστόσο, η νέα γεωπολιτική κρίση και η άνοδος στις τιμές πετρελαίου και καυσίμων ανατρέπουν τους σχεδιασμούς.

Η Citi εκτιμά ότι χωρίς επιπλέον κρατική παρέμβαση, το σοκ στις τιμές της ενέργειας θα πλήξει σοβαρά την οικονομική δραστηριότητα και θα περιορίσει την αναμενόμενη δημοσιονομική ώθηση που θα στήριζε την ανάπτυξη τα επόμενα χρόνια.

Μόνο Ελλάδα και Ισπανία κινούνται επιθετικά

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά της Citi στην Ελλάδα και την Ισπανία, τις οποίες ξεχωρίζει ως τις μόνες χώρες της Ευρωζώνης που μέχρι στιγμής έχουν προχωρήσει σε αρκετά ισχυρές παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της τράπεζας, η διατήρηση των τιμών καυσίμων στα επίπεδα Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026 μέσω μειώσεων φόρων και ΦΠΑ θα είχε δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,7% του ΑΕΠ σε επίπεδο Ευρωζώνης.

Ωστόσο, οι περισσότερες κυβερνήσεις εμφανίζονται διστακτικές στο να επεκτείνουν σημαντικά τις δαπάνες τους, κυρίως λόγω των ήδη επιβαρυμένων δημόσιων οικονομικών αλλά και του φόβου ότι μεγαλύτερα ελλείμματα θα μπορούσαν να τροφοδοτήσουν περαιτέρω τον πληθωρισμό.

Η Citi τονίζει ότι οι παρεμβάσεις Ελλάδας και Ισπανίας είναι οι μόνες που κινούνται ουσιαστικά προς την κατεύθυνση στήριξης της οικονομίας απέναντι στο νέο ενεργειακό σοκ.

Η Ισπανία έχει ήδη εγκρίνει μέτρα στήριξης ύψους 5 δισ. ευρώ, που αντιστοιχούν περίπου στο 0,3% του ΑΕΠ, χωρίς αντισταθμιστικά μέτρα. Παρότι η κυβέρνηση δεν έχει αλλάξει επίσημα τον στόχο για το έλλειμμα, η Citi θεωρεί ότι η παρέμβαση αποτελεί σαφή ένδειξη πιο χαλαρής δημοσιονομικής στάσης.

Η Ελλάδα, από την άλλη, καταγράφεται επίσης ως χώρα που προχωρά σε πιο ουσιαστικές παρεμβάσεις για τη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους, αξιοποιώντας τον δημοσιονομικό χώρο που δημιουργήθηκε από τις υψηλές επιδόσεις των τελευταίων ετών.

Η Γερμανία οδηγεί τη δημοσιονομική ώθηση

Η Citi προβλέπει ότι το 2026 η Ευρωζώνη θα εμφανίσει διεύρυνση του διαρθρωτικού πρωτογενούς ισοζυγίου κατά 0,4%, με βασικό μοχλό τη Γερμανία.

Για τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης, η τράπεζα εκτιμά αύξηση δημοσιονομικής ώθησης κατά 1,2%, γεγονός που θα οδηγήσει το γερμανικό έλλειμμα κοντά στο 4% του ΑΕΠ.

Παρόλα αυτά, η Γερμανία παραμένει επιφυλακτική ως προς τη χρηματοδότηση νέων μέτρων μέσω αυξημένου δανεισμού. Σύμφωνα με τη Citi, το Βερολίνο εξακολουθεί να επιδιώκει τη χρηματοδότηση περιορισμένων παρεμβάσεων μέσω πρόσθετων εσόδων και όχι μέσω νέου χρέους.

Η στάση αυτή δείχνει τη γενικότερη δυσκολία που αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις: από τη μία υπάρχει ανάγκη στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, από την άλλη όμως υπάρχει έντονη ανησυχία για τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών.

Η περιφέρεια της Ευρωζώνης συνεχίζει τη δημοσιονομική εξυγίανση

Παρά το νέο ενεργειακό σοκ, η Γαλλία, η Ιταλία και η Ισπανία εξακολουθούν —σύμφωνα με τη Citi— να κινούνται σε τροχιά δημοσιονομικής εξυγίανσης, αν και με πιο αργό ρυθμό.

Ιδιαίτερα για τις χώρες της περιφέρειας, σημαντικό ρόλο παίζουν τα κεφάλαια του Next Generation EU, καθώς το 2026 αποτελεί το τελευταίο έτος εκταμίευσης πόρων από το πρόγραμμα.

Η Citi επισημαίνει ότι μέρος της δημοσιονομικής ώθησης δεν θα αποτυπωθεί πλήρως στα εθνικά ελλείμματα, καθώς προέρχεται από κοινή ευρωπαϊκή χρηματοδότηση και όχι αποκλειστικά από εθνικούς προϋπολογισμούς.

Αυτό επιτρέπει σε χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία να στηρίζουν την οικονομία χωρίς να επιβαρύνουν στον ίδιο βαθμό τους εθνικούς ισολογισμούς τους.

Ο κίνδυνος από το νέο ενεργειακό σοκ

Η Citi προειδοποιεί ότι η εξέλιξη των τιμών της ενέργειας μπορεί να αλλάξει δραστικά τις οικονομικές προοπτικές της Ευρωζώνης.

Όσο οι αυξήσεις περιορίζονται κυρίως στα καύσιμα, οι κυβερνήσεις μπορούν σχετικά εύκολα να παρέμβουν μέσω προσωρινών φορολογικών μειώσεων. Αν όμως το σοκ περάσει μαζικά στους λογαριασμούς ενέργειας των νοικοκυριών, τότε οι επιπτώσεις στον πληθωρισμό και στην οικονομία θα είναι πολύ πιο σοβαρές.

Σε αυτή την περίπτωση, η δημοσιονομική στήριξη δεν θα μπορεί να περιοριστεί μόνο σε μειώσεις φόρων στα καύσιμα, αλλά θα απαιτηθούν ευρύτερες παρεμβάσεις στήριξης.

Η τράπεζα σημειώνει ότι μέχρι στιγμής οι περισσότερες κυβερνήσεις εμφανίζονται επιφυλακτικές, καθώς φοβούνται πως μια πολύ επιθετική δημοσιονομική πολιτική θα μπορούσε να τροφοδοτήσει νέο κύκλο πληθωρισμού και υψηλότερων επιτοκίων.

Πιθανές νέες κοινές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες

Με βάση τις τρέχουσες εξελίξεις, η Citi θεωρεί πλέον πιο πιθανό το ενδεχόμενο νέων κοινών χρηματοδοτικών πρωτοβουλιών σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συζήτηση για πιθανή αναβολή της αποπληρωμής του NGEU από το 2028 αποτελεί —σύμφωνα με την τράπεζα— ένδειξη ότι η Ευρώπη αντιλαμβάνεται τους περιορισμούς των εθνικών προϋπολογισμών απέναντι σε συνεχόμενες κρίσεις.

Ωστόσο, η Citi εκτιμά ότι οποιαδήποτε αύξηση κοινής χρηματοδότησης θα γίνει σταδιακά και πιθανότατα μέσω προσωρινών μέτρων, καθώς παραμένουν ισχυρές οι αντιστάσεις από χώρες που αντιτίθενται σε μεγαλύτερη δημοσιονομική ενοποίηση.

Το βασικό μήνυμα της ανάλυσης είναι σαφές: αν η Ευρωζώνη θέλει να απορροφήσει αποτελεσματικά το νέο ενεργειακό σοκ χωρίς να οδηγηθεί σε βαθύτερη οικονομική επιβράδυνση, θα χρειαστεί μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία.

Και μέχρι στιγμής, σύμφωνα με τη Citi, μόνο η Ελλάδα και η Ισπανία φαίνεται να κινούνται πραγματικά προς αυτή την κατεύθυνση.

Πηγή: Pagenews.gr

Γράψτε το σχόλιο σας

• Eurobank: Καθιερώνει 25 ημέρες άδειας για όλους τους εργαζόμενους

• Eurobank και Κτίστωρ συνεργάζονται για έργα αποθήκευσης ενέργειας με μπαταρίες

• Τέλος στην άναρχη δόμηση φιλοδοξεί να βάλει το νέο χωροταξικό για τον τουρισμό

• Breitling: Δεκάδες απολύσεις λόγω ισχυρού φράγκου και πτώσης πωλήσεων

• ΔΕΗ: Πώς ανακατεύει την τράπουλα στην κινητή τηλεφωνία

• Ryanair: Κόβει 12 δρομολόγια στην Ελλάδα – Στο επίκεντρο η Θεσσαλονίκη